Triggermechanismes: leiders en hun valkuilen

Als leidinggevende wil je teams laten groeien in zelfstandigheid. Maar wat als jij – zonder dat je het doorhebt – juist degene bent die die ontwikkeling belemmert? In deze podcastaflevering over de triggermechanismes van leiders deel ik een ervaring uit mijn eigen praktijk als teamcoach. Mijn triggers leiden mij tot behoefte aan controle en efficiëntie. Een moment van inzicht, waarin ik mezelf betrapte: ik houd het oude systeem zélf in stand. En dat begint met een hele menselijke reflex: getriggerd raken en in mijn geval daardoor controle willen houden.

De valkuil van ‘goede voorbereiding’

Tijdens een autorit met mijn samenwerkingspartner Corinda van der Wal bespraken we een sessie die ik had begeleid. Zoals altijd had ik alles keurig voorbereid: een PowerPoint met de eerder gemaakte teamdoelen van het team, de gemaakte samenwerkingsafspraken en resultaten van vorige sessies. Alles overzichtelijk en strak geregeld – efficiënt, dacht ik, want ik heb in die sessie straks maar twee uur; “Dan houden we meer tijd over voor het echte gesprek,” tenminste, dat is wat ik mijzelf vertelde. De krapte van tijd triggert mij dus en ga ik het in efficiëntie zoeken om de controle op de sessie te houden.

Maar toen ik het hardop uitsprak, realiseerde ik me: ik neem met mijn voorbereiding het team iets af. Mijn behoefte aan efficiëntie en controle – hoe goedbedoeld ook – zorgt ervoor dat het eigenaarschap bij mij blijft, in plaats van dat het bij het team komt te liggen.

Controledrang als automatische piloot

De structuur van mijn voorbereiding geeft rust en het voelt professioneel, maar het is ook een manier om de situatie te sturen voordat het team zelf de kans krijgt. En hoe meer ik erover nadacht, hoe duidelijker het werd: ik versterk – zonder het te willen – de afhankelijkheid van het team. Ik ben er – als expert op het gebied van teamontwikkeling – gewoon zelf ingetrapt!

Dit is juist precies wat ik in teams probeer te doorbreken. Tegelijkertijd laat het mooi zien hoe makkelijk je als leider in een patroon kunt stappen dat haaks staat op je intenties. Want natuurlijk wil je het team helpen, maar soms is ‘helpen’ in feite het probleem in stand houden. En in mijn geval: het echt geloven in mijn eigen beperkende gedachtes over krapte in tijd zorgde ik voor een ingang van mijn eigen behoefte aan controle.

De kracht van loslaten

Dus hier ligt voor mij een uitdaging. Allereerst om mijzelf wat anders te vertellen. Daarnaast om een volgende keer zónder die uitgebreide PowerPoint naar de sessie te gaan. Door het team zélf te laten reflecteren en voorbereiden. En te vertrouwen op de kennis die in mij zit. Te vertrouwen dat teams dit prima zelf kunnen.

Dat is spannend, want je geeft het resultaat deels uit handen. Maar het is ook krachtig, want pas als het team zélf iets gaat neerzetten, ontstaat er echt eigenaarschap. En dat is precies waar ik door het betreffende team juist voor ingezet werd.

Leiderschap dat belemmert

Wat ik regelmatig zie – vooral bij schoolleiders – is dat de druk hoog is. Er zijn veel doelstellingen en verwachtingen, en er is te weinig tijd. Als leider wil je dan nog harder trekken. Maar hoe harder jij trekt, hoe minder ruimte het team voelt om verantwoordelijkheid te nemen. En hoe meer jij dus blijft doen.

Dus ja – het voelt soms inefficiënt om dingen over te laten aan het team. Het niet zelf op te pakken, uit controledrang. Maar het is de enige weg naar duurzame teamontwikkeling. Door ruimte te maken voor reflectie, eigenaarschap en verbinding, bouw je aan een stevig fundament. Dan wordt leiderschap geen brandblusser, maar een spiegel. En verandering geen sprint, maar een proces waarin leren centraal staat.

Wil jij dit ook met je team bereiken? Ik begeleid teams graag in hun duurzame transitie. Neem contact met me op via mieke@miekevanderkroon.nl of LinkedIn om de mogelijkheden voor een coachingstraject op maat te bespreken.

Een transformatie van jouw team

Binnen een traject van zes tot negen maanden kan je een behoorlijke transformatie met je team bereiken. Mijn werk is gedaan als jullie het vanaf dan zelf aankunnen. Voor wie een korter traject zoekt, richt ik me op de eerste communicatiepatronen en helderheid over verantwoordelijkheden. Dit omvat tevens een stukje groepsdynamiek met basisregels. In het lange traject gaan we ook nog dieper in op onderlinge frustraties, het integreren van (menings)verschillen en het leren omgaan met conflicten.

Ik ben Mieke van der Kroon en ik help leiders om het plezier terug te vinden in het leidinggeven, door teams vanuit de juiste flow te laten (samen)werken. Neem gerust een kijkje op mijn website om te zien wat ik voor jou en jouw team kan betekenen.

Ik ben erg benieuwd wat je van deze podcastaflevering over controledrang bij leiders vond. Zin om nog even over dit onderwerp te sparren? Laat vooral iets van je horen via mieke@miekevanderkroon.nl of LinkedIn.